Jak stworzyć piękny Łańcuch Dostaw? Skuteczna dystrybucja w branży kosmetycznej
Jak stworzyć piękny Łańcuch Dostaw? Skuteczna dystrybucja w branży kosmetycznej
tekst: Adam Sobolewski, www.logistykapoprostu.pl

Według badań Delloite 79% firm o sprawnie funkcjonującym łańcuchu dostaw osiąga wyniki lepsze niż średnia w swojej branży.

Skuteczny łańcuch dostaw stanowi więc element sukcesu każdego przedsiębiorstwa.

Zwłaszcza w branży kosmetycznej, gdzie trendy zmieniają się szybko, gdzie półka pełna jest produktów konkurencji, gdzie nawet chwilowy brak towaru lub jedna spóźniona dostawa może doprowadzić do utraty konsumenta.

Jak więc stworzyć piękny łańcuch dostaw? Jak osiągnąć sprawną sieć dystrybucji?

Zaczynaj z wizją końca

Łańcuch dostaw w większości organizacji nie jest strategicznie zaprojektowany. Po prostu rozwija się, podążając za kolejnymi potrzebami biznesu.

Nic więc dziwnego, że pozostaje w tyle w stosunku do oczekiwań reszty organizacji. Nie można wyprzedzić kogokolwiek jeżeli wyłącznie się za nim podąża.

Aby łańcuch dostaw był w stanie zrealizować zarówno oczekiwania konsumentów, jak i  kontrahentów, trzeba najpierw stworzyć strategię całej organizacji. Dopiero następnie określić rolę jaką powinna spełniać logistyka.

Należy odpowiedzieć na kilka kluczowych pytań. Kto jest naszym klientem? Którą półkę cenową zajmuje nasz produkt? Które kanały sprzedaży wykorzystujemy a jakie chcemy wykorzystywać w przyszłości? Gdzie w sensie geograficznym będziemy działać?

Inne priorytety realizuje łańcuch dostaw na półce produktów premium, a inne na półce produktów pierwszej potrzeby. Odmiennie należy skonstruować sieć dystrybucji jeżeli planujemy dotrzeć do klienta w kraju, inaczej, gdy planujemy sprzedaż za granicą.

Wreszcie inaczej wyglądają operacje logistyczne jeżeli zamierzamy obsługiwać konsumenta bezpośrednio w kanale e-Commerce. Inaczej jeżeli planujemy dystrybucję wyłącznie do klientów sieciowych.

Jeżeli logistyka ma realizować strategię firmy musi być zaprojektowana pod preferencje klienta. Wprowadzanie zmian w sieci logistycznej wymaga jednak czasu oraz środków. Zwłaszcza jeżeli zmiany nie były przewidywane.

Wdrożenie systemu do planowania w łańcuchu dostaw może zająć od 6 do 12 miesięcy. Otwarcie nowoczesnego centrum dystrybucyjnego lub realizacyjnego zajmuje najczęściej między 12 a 18 miesięcy.

Nawet wejście we współpracę z operatorem logistycznym wymaga od 3 do 6 miesięcy prac integracyjnych w zależności od skomplikowania dotychczasowej architektury organizacji.

Dlatego im szybciej zaczniesz planować posiadając całościową wizję na pożądany łańcuch dostaw tym szybciej stworzysz efektywna dystrybucję.

Zrealizuj oczekiwania klienta

W branży kosmetycznej działamy na trójstronnym rynku. Producenci docierają do swojego konsumenta poprzez sieci handlowe, sklepy tradycyjne oraz coraz częściej bezpośrednio poprzez własne sklepy internetowe.

W każdym z tych kanałów sprzedaży kto inny jest klientem. W efekcie w każdym kanale logistyka musi sprostać zupełnie innym oczekiwaniom. W odmienny sposób realizować swoje podstawowe procesy.

Z jednej strony nowoczesne sieci handlowe posiadają zazwyczaj jedno lub kilka centrów dystrybucyjnych przyjmujących towar ściśle według swoich wewnętrznych przepisów i ustalonych na początku współpracy Ogólnych Warunków Logistycznych.

Oferują jednak relatywnie wysoki poziom zamówienia minimalnego i możliwość wspólnego wprowadzenia usprawnień logistycznych, na przykład pre-awizacji dostaw lub odbioru zamówień własnym transportem.

Z drugiej strony konsumenci kupujący w sieci wymagają coraz częściej ekspresowego czasu dostawy, wyboru sposobu jej realizacji oraz uproszczonego procesu zwrotu zakupionego towaru.

W efekcie w magazynie realizującym zamówienia indywidualnych konsumentów procesy składowania, kompletacji, pakowania oraz wysyłki towarów stają się bardziej pracochłonne niż w tradycyjnym centrum dystrybucyjnym.

W obsłudze kanału e-Commerce znacząco wyższe są również koszty logistyki. Wchodząc w dystrybucję drobnicową trzeba pokryć koszty na tzw. ostatniej mili, które mogą stanowić nawet połowę całych kosztów transportu.

Sprostanie różnorodnym wymaganiom w ramach jednej sieci dystrybucji jest więc skomplikowanym zadaniem. Dlatego przedsiębiorstwa prowadzące sprzedaż w wielu kanałach często tworzą oddzielne łańcuchy dostaw dla każdego z nich. Uzyskują tym samym korzyści ze specjalizacji.

Jeżeli natomiast skala biznesu w wybranym kanale nie jest jeszcze wystarczająco duża aby prowadzić własne operacje logistyczne to wybierają przynajmniej częściowy outsourcing. Powierzają obsługę wyspecjalizowanym operatorom logistycznym.

Znajdź odpowiednich partnerów

Znalezienie partnerów stanowi ważny krok jeżeli konieczne jest szybkie stworzenie łańcucha dostaw. Budowa własnych struktur pozwala na efektywność kosztową. Niemniej wykorzystanie rynkowych rozwiązań bywa konieczne gdy celem jest skalowalność operacji.

Jak jednak wybrać operatora logistycznego?

Wybór wpłynie na rzetelność łańcucha dostaw, a przez to na doświadczenie klientów i rozwój całego biznesu. Dlatego aby zabezpieczyć przyszłość swojej organizacji, warto przejść przez ten proces, wykorzystując kilka sprawdzonych zasad.

  • Po pierwsze nie marnuj czasu na szczegółowe zapytanie ofertowe. Po stworzeniu listy 3-4 potencjalnych partnerów określ ramowo czego oczekujesz. Operacje logistyczne to specjalistyczne usługi. Dostawca powinien posiadać wiedzę pozwalającą sprecyzować wymagania.
  • Po drugie powołaj zespół złożony z przedstawicieli łańcucha dostaw, finansów, sprzedaży oraz IT. Rozpoczęcie współpracy z operatorem logistycznym to nie projekt Logistyki tylko projekt całej firmy. Wymaga kompleksowego spojrzenia na wymagane rezultaty oraz przeliczenia wpływu na wszystkie funkcje przedsiębiorstwa.
  • Określ oczekiwaną skalowalność operacji (w górę i w dół) w ciągu roku i na kolejne 3 lata. Podzielenie się realnymi planami rozwoju swojego biznesu będzie konieczne abyś otrzymał poprawnie skonstruowaną ofertę. Pozwoli to uniknąć sytuacji, w której logistyka kontraktowa stanie się wąskim gardłem sprzedaży.
  • Poproś oferentów o wskazanie innych klientów, z którymi możesz porozmawiać. Dostawca pewny jakości swoich usług, powinien być w stanie umówić wizytę referencyjną. Niekoniecznie w przedsiębiorstwie działającym w tej samej branży. Natomiast na pewno w firmie o podobnym modelu działania.
  • Wreszcie sprawdź stabilność finansową rozważanych partnerów oraz rozważ wsparcie zewnętrznego konsultanta zarówno na etapie wyboru jak i rozpoczęcia współpracy z operatorem logistycznym. Decyzja, którą podejmiesz będzie miała długofalowe skutki.

Zaplanuj swój sukces… szczegółowo

Planowanie sprzedaży i operacji (z ang. Sales & Operations Planning, S&OP) stanowi jeden z niewielu procesów, który pozwala jednocześnie na zmniejszenie poziomu zapasów, ograniczenie kosztów operacyjnych i zwiększenie wartości sprzedaży.

Znaczenie S&OP jest tym większe im bardziej rozbudowane oraz zależne od aktywności marketingowych jest portfolio przedsiębiorstwa. Firmy kosmetyczne należą więc do organizacji o potencjalnie największym zwrocie z inwestycji w ten proces.

Przy czym poziom inwestycji w sensie finansowym jest zazwyczaj niewielki. Wdrożenie S&OP to przede wszystkim zmiana sposobu myślenia oraz działania organizacji.

S&OP polega na stworzeniu jednego planu podczas cyklu spotkań obejmujących:

  • Zebranie danych: podsumowanie sprzedaży i produkcji, lub zakupu za ostatni okres;
  • Planowanie popytu: prognozowanie popytu per produkt i możliwości jego kształtowania;
  • Planowanie podaży: rewizja planów produkcji, zakupu, lub dystrybucji oraz ocena ryzyka;
  • Konsensus: wzajemne dostosowanie planów popytu i planów podaży, zapewnienie, że mieszczą się w możliwościach finansowych firmy oraz przygotowanie zaleceń dla zarządu;
  • Spotkanie wykonawcze: podjęcie wymaganych decyzji i zatwierdzenie ostatecznego planu.

W efekcie cała firma powinna wykorzystywać jeden zestaw liczb określających dostępne zasoby oraz wyznaczone cele. Odejść od pracy w poszczególnych działach, a wejść w model oparty o wymianę szczegółowych informacji. Stanowi to konieczny element efektywnie działającej logistyki.

Bez planów na poziomie produktu, okresu, oraz powszechnie zaakceptowanych scenariuszy działania nieuchronnie dochodzi do codziennego “gaszenia pożarów” oraz zaskakiwania siebie nawzajem i klienta.

Wdrożenie Sales & Operations Planning nie gwarantuje oczywiście, że wszystko zawsze pójdzie zgodnie z planem. Zapewnia jednak integrację planów łańcucha dostaw i wszystkich innych funkcji w firmie a przez to podnosi produktywność biznesu.

Stwórz cyfrowe standardy komunikacji

Wiedza o wszystkim co się dzieje w łańcuchu dostaw jest konieczna aby zmniejszyć poziom zapasów, skrócić czas realizacji zamówienia, oraz efektywnie zarządzać oczekiwaniami Klienta.

Na czym jednak polega efektywna wymiana informacji pomiędzy partnerami handlowymi w obszarze łańcucha dostaw?

Wbrew pozorom nie tylko na komunikacji pomiędzy ludźmi. Ponieważ celem logistyki jest przysłowiowe dostarczenie “the right product, the right quantity, the right time”, wymiana danych musi zachodzić na najniższym możliwym poziomie - produktu, okresu, oraz lokalizacji.

W efekcie wolumen informacji, który trzeba przekazać oraz przeanalizować po obu stronach przekracza możliwości człowieka i tradycyjnych sposobów komunikacji takich jak email, fax, czy telefon. Konieczne jest wykorzystanie elektronicznych metod wymiany danych między systemami informatycznymi.

Najczęściej wymieniane dane dotyczą stanów magazynowych i lokalizacji transportowanych ładunków. Największe organizacje wymieniają również bardziej szczegółowe informacje.

Do najważniejszych współdzielonych danych należą plany popytu, produkcji, dystrybucji oraz wydarzeń przy realizacji zamówień. Wewnątrz tej ostatniej kategorii mieszczą się:

  • potwierdzenia przyjęcia zamówienia (ilościowo i wartościowo)
  • porównania potwierdzenia zamówienia z oryginalnym zamówieniem
  • powiadomienia o kompletacji i wysyłce przyjętego wcześniej zamówienia
  • określenie szacowanego czasu dostawy lub informacja o jego aktualizacji
  • potwierdzenia odbioru zamówienia i zgodności dostawy z listem przewozowym

Wszystkie zarówno na poziomie całego zamówienia jak i konkretnej linii w zamówieniu.

Wejście na taki poziom integracji wymaga szeregu działających równolegle technologii. Inwestycje w ten obszar przynoszą jednak wymierne korzyści. Według GEODIS Supply Chain Worldwide Survey firmy osiągające przejrzystość swojej logistyki cechują się  również EBIDT o 5-10% większym od innych firm w swoich branżach.

Stale dbaj o swój zespół

Koszty rotacji w polskich warunkach wynoszą od 85% do 190% rocznego wynagrodzenia odchodzącego pracownika. Nie uwzględniając kosztów pośrednich, które w Łańcuchu Dostaw bywają znaczne.

Dlaczego jednak profesjonaliści w obszarze  łańcucha dostaw odchodzą? Według Argentus Supply Chain Recruiting logistycy szukają nowej pracy ponieważ:

  • czują się odizolowani od reszty przedsiębiorstwa, postawieni w roli usługodawcy dla sprzedaży i marketingu, bez szansy na przedstawienie swojego punktu widzenia;
  • mają dość pracy na przestarzałych narzędziach (lub braku narzędzi), potrzebują czegoś więcej niż tylko samodzielnie zrobionych zestawień w Excel lub Access;
  • nie mają zrozumienia w zarządzie, co doprowadza do demotywacji i frustracji;
  • chcą równowagi życiowej, pracy na elastycznych zasadach;
  • wreszcie dlatego, że zrozumieli jak wartość wnoszą w organizacje i jak wiele możliwości otwiera się przed nimi na rynku pracy.

Najlepiej więc stale dbać o swój zespół łańcucha dostaw, inwestując w rozwój ludzi. Atrakcyjne wynagrodzenie jest ważne. Obserwacje Argentus wskazują jednak, że ważniejsze jest:

  • oferowanie doświadczenia w innych funkcjach, co pozwala okresowo przełamać rutynę, a potem dzięki szerszej perspektywie podejmować lepsze i szybsze decyzje;
  • formalny coaching zarządu, co działa w dwie strony, daje logistykom możliwość zrozumienia potrzeb biznesu, a zarządowi poznania perspektywy operacyjnej;
  • wykorzystanie nowoczesnych narzędzi, oferujących specjalistom bardziej efektywną oraz ergonomiczną pracę niż tradycyjny system ERP + Excel;
  • kursy i szkolenia online, przystępne w formie i dostępne również z domu;

W skrócie jak powiedział Richard Branson “Train people well enough so they can leave, but treat them well enough so they don’t want to”.

Wykonaj pierwszy krok

Stworzenie efektywnego łańcucha dostaw nie należy do prostych zadań. Wymaga zarówno długofalowego planowania, inwestycji w nowoczesne technologie, oraz zrozumienia zarówno potrzeb klienta jak i zależności między funkcjami wewnątrz własnego przedsiębiorstwa. Niezawodna oraz dostosowana do wymogów biznesu logistyka stanowi jednak warunek konieczny nie tylko stabilnego wzrostu lecz przetrwania i osiągnięcia przewagi konkurencyjnej przez każdą organizację. Warto więc podjąć wysiłek i wykonać pierwszy krok w kierunku stworzenia strategii rozwoju swojego łańcucha dostaw.
 

Adam Sobolewski - pomaga firmom w rozwoju biznesu budując nowoczesne łańcuchy dostaw i optymalizując operacje. Wdrażał systemy informatyczne wspierające planowanie w logistyce, tworzył procesy S&OP, wspierał wybór operatora logistycznego dla nowego sklepu internetowego. Pracował w Avon Cosmetics, Baxter Healthcare, Jeronimo Martins Drogerie i Farmacja, oraz Amazon. Prowadzi blog - www.logistykapoprostu.pl
zdjęcia: unsplash.com; pixabay.com
# Raporty tematyczne
 reklama